نبرد سوسکها بالا گرفت | تسخیر خیابانها و درخواست استعفای نارندرا مودی
خیابانها و پارکهای مرکز دهلی نو، پایتخت هند، طی روزهای اخیر شاهد بزرگترین موج اعتراضات سالهای گذشته بوده است؛ اعتراضهایی که از سوی جوانان نسل زد رهبری میشود و هدف اصلی آن تغییر نظام آزمونهای ملی است؛ سیستمی که معترضان میگویند میلیونها جوان هندی را از فرصت عادلانه برای پیشرفت محروم کرده است.
به گزارش دیروزبان، اوایل این هفته، زمانی که معترضان تلاش کردند خواستههای خود را به ساختمان پارلمان، قلب بزرگترین دموکراسی جهان، برسانند، با واکنش شدید نیروهای امنیتی روبهرو شدند. پلیس برای متفرق کردن جمعیت از گاز اشکآور استفاده کرد و شماری از معترضان با باتوم مورد ضربوشتم قرار گرفتند.
معترضان اعلام کردهاند که عقبنشینی نخواهند کرد؛ اقدامی که رویارویی مستقیم آنها با دولت ملیگرای هندو به رهبری نارندرا مودی را ادامهدار کرده است. منتقدان مودی میگویند دولت او در بیش از یک دهه حضور در قدرت، فضای اعتراض و مخالفت سیاسی را بهشدت محدود کرده است.
رهبران جنبش اعتراضی اعلام کردند که پس از خشونتهای روز دوشنبه، حدود ۱۵۰ معترض برای درمان جراحات خود به بیمارستان منتقل شدند. ویدئوهای برخورد پلیس که پس از قطع موقت اینترنت به دستور دولت، بهطور گسترده در فضای مجازی منتشر شد، موجی از خشم عمومی را برانگیخت. پلیس دهلی نیز اعلام کرد که ۱۱۸ مأمور این نیرو در جریان «اعتراضات خشونتآمیز» زخمی شدهاند.
پیش از برگزاری راهپیمایی، پلیس دهلی دستورهای محدودکنندهای صادر کرده و تجمع را غیرقانونی اعلام کرده بود. با این حال، روز سهشنبه معترضان بار دیگر به منطقه «جانتار مانتار»، رصدخانهای تاریخی با قدمتی ۳۰۰ ساله که به محلی برای تجمعهای اعتراضی تبدیل شده، بازگشتند و اردوگاه موقت خود را که روز قبل توسط پلیس تخریب شده بود، دوباره برپا کردند.
در این اردوگاه، فضای مقاومت و خشم حاکم بود. سودیر کومار، یکی از شرکتکنندگان در اعتراضات، گفت: «ما با افتخار اینجا میایستیم.» او افزود که موضوع اصلی اعتراضها آموزش است و توضیح داد که یک سال برای آزمون ورودی یک دانشکده پزشکی معتبر آماده شده بود، اما بعداً متوجه شد که سؤالات آزمون لو رفته است.
او به شبکه سیانان گفت: «وقتی یک سال کامل برای آزمون آماده میشوید و در روز سرنوشتساز میشنوید که همه چیز تقلبی بوده، چه احساسی خواهید داشت؟»
محمد تاج، معترضی از ایالت همسایه هاریانا، نیز گفت راهپیمایی به سمت پارلمان کاملا مسالمتآمیز بوده است. او که در جریان برخورد پلیس صورتش بهشدت کبود شده بود، گفت: «ناگهان نمیدانم چه اتفاقی افتاد؛ پلیس شروع کرد به زدن ما با باتوم. کودکان، زنان و افراد مسن، همه را زدند.»
تا عصر سهشنبه، جمعیت معترضان در اطراف محل تجمع افزایش یافت و شعارهایی علیه دولت مودی سر داده شد. برخی از آنها فریاد میزدند: «هر وقت مودی میترسد، پلیس را وارد میکند» و خواستار «آزادی» شدند.
خشم گسترده علیه بحران آزمونها
راهپیمایی روز دوشنبه یکی از بزرگترین اعتراضها علیه دولت مودی در سالهای اخیر بود. این حرکت اعتراضی توسط گروهی به نام «حزب مردم سوسک» سازماندهی شد؛ جنبشی جوانمحور که ابتدا به شکل یک شوخی آغاز شد، اما اکنون به نیروی سیاسی تبدیل شده که نارضایتی میلیونها جوان هندی را نمایندگی میکند.
این حزب توسط آبجیت دیپکه، فارغالتحصیل دانشگاه بوستون، تأسیس شد. فعالیت آن از ماه مه و پس از اظهارات رئیس دیوان عالی هند آغاز شد؛ سخنانی که بسیاری آن را اشارهای توهینآمیز به جوانان بیکار کشور و تشبیه آنها به «سوسک» برداشت کردند.
این جنبش رهبری اعتراضهای اخیر علیه ادعاهای مربوط به فروش و افشای سؤالات آزمونهای ورودی دانشکدههای پزشکی را بر عهده گرفته است. میلیونها داوطلب مجبور شدند دوباره در آزمون شرکت کنند.
نظام آموزشی هند سالهاست با مشکلاتی مانند لو رفتن سؤالات امتحانی، نقصهای فنی و فشار شدید اقتصادی بر خانوادهها روبهرو است؛ خانوادههایی که اغلب تمام سرمایه خود را برای موفقیت تحصیلی فرزندانشان صرف میکنند.
خشم عمومی پس از آن افزایش یافت که سونام وانگچوک، فعال مشهور هندی که در حمایت از این جنبش دست به اعتصاب غذا زده بود، از محل اعتراض خارج و به بیمارستان منتقل شد.
نارندرا مودی که معمولاً به انتقادها پاسخ مستقیم نمیدهد، تاکنون درباره خواستههای معترضان اظهارنظر عمومی نکرده است. با این حال، وزیر امور پارلمانی اعلام کرد نخستوزیر متعهد است که از وقوع دوباره افشای سؤالات آزمون جلوگیری کند.
وزیر آموزش هند نیز هنوز درباره اعتراضات اخیر واکنش مستقیمی نشان نداده است. او پیشتر حزب «سوسک مردم» را «بازوی دوم گروههای تروریستی» خوانده بود.
راهول گاندی، رهبر اصلی مخالفان دولت، نیز روز سهشنبه پس از برگزاری تحصن مقابل اقامتگاه مودی، برای مدت کوتاهی توسط پلیس بازداشت شد و خواستار استعفای وزیر آموزش شد.
با وجود وعدههای دولت، معترضان میگویند تا زمانی که تغییرات اساسی در نظام آموزشی ایجاد نشود، به اعتراض ادامه خواهند داد. برخی اکنون تنها خواستار تغییر وزیر آموزش نیستند، بلکه خواهان پایان دوره نخستوزیری مودی پس از بیش از یک دهه سلطه حزب او بر سیاست هند شدهاند.