جت اخلالگری که به ربایش مادورو کمک کرد
در عملیاتی که به بازداشت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، انجامید، آنچه بیش از هر چیز نقش تعیینکننده داشت نه بمب بود و نه موشک، بلکه کنترل نامرئی امواج الکترومغناطیسی بود.
به گزارش دیروزبان، در قلب این عملیات پیچیده، جت جنگ الکترونیک «گراولر» قرار داشته؛ هواپیمایی که ماموریتش نه نابود کردن فیزیکی دشمن بلکه «کور کردن» آن است.
گراولر، که بر پایه جنگنده F/A-18 سوپر هورنت ساخته شده، یکی از پیشرفتهترین ابزارهای جنگ الکترونیک در جهان به شمار میرود. این هواپیما بهجای حمل تسلیحات سنگین، مجهز به سامانههایی است که میتوانند رادارها، شبکههای ارتباطی و سامانههای پدافند هوایی دشمن را مختل یا فریب دهند. در جریان عملیات ونزوئلا، این توانمندی به نیروهای آمریکایی امکان داد بدون مواجهه با واکنش مؤثر پدافند هوایی، وارد حریم هوایی این کشور شوند.
بیشتر بخوانید:
ماجرای ترور جولانی چه بود؟ | محافظ او تیر خورد
موشها، کرمها و غذای آلوده | جهنم روی زمین؛ همه چیز درباره زندان نیکلاس مادورو
اوکراین معمار عملیات «تار عنکبوت» را برکنار کرد
بر اساس گزارشها، بیش از ۱۵۰ فروند هواپیما در این عملیات مشارکت داشتند؛ از جنگندههای نسل پنجم مانند F-22 و F-35 گرفته تا پهپادها و هواپیماهای پشتیبانی. اما نقش گراولر متفاوت بود: این جتها با استفاده از «پادهای اخلالگر»، سیگنالهای رادار ونزوئلا را شلوغ کرده و تصاویر جعلی ایجاد کردند، بهگونهای که سامانههای دفاعی یا اهداف را اشتباه میدیدند یا اساساً قادر به قفل کردن روی هواپیماهای واقعی نبودند.
دفاع هوایی ونزوئلا عمدتاً متکی بر سامانههای قدیمیتر ساخت شوروی و روسیه، از جمله نسخههایی از S-300، است. تحلیلگران نظامی میگویند این سامانهها در برابر فناوری پیشرفته جنگ الکترونیک آمریکا آسیبپذیرند؛ موضوعی که در این عملیات بهوضوح نمایان شد. گراولرها نهتنها مسیر هوایی امن ایجاد کردند، بلکه زمان لازم را برای ورود و خروج سریع نیروهای ویژه فراهم ساختند.
رسانهها این عملیات را نشانهای از بازگشت جنگ الکترونیک به مرکز استراتژی نظامی آمریکا میداند. پس از سالها تمرکز بر جنگهای نامتقارن، تجربههایی مانند جنگ اوکراین و عملیات ونزوئلا نشان دادهاند که تسلط بر امواج و دادهها، به اندازه برتری تسلیحاتی اهمیت دارد.
با این حال، کارشناسان هشدار میدهند که موفقیت در ونزوئلا لزوماً به معنای کارآمدی همین روش در برابر قدرتهایی چون روسیه یا چین نیست؛ کشورهایی که سامانههای پدافندی پیشرفتهتر و مقاومتری دارند. با این وجود، نقش گراولر در این عملیات نشان داد که نبردهای آینده، بیش از هر زمان دیگر، در سکوت و در دل امواج نامرئی رقم خواهند خورد.