خشم ترامپ از مخالفت بریتانیا با حمله به ایران
گزارشها از تشدید تنش پشتپرده میان واشنگتن و لندن حکایت دارد؛ تنشی که اینبار نهتنها به پرونده ایران، بلکه به سرنوشت یکی از حساسترین پایگاههای نظامی جهان، یعنی مجمعالجزایر چاگوس، گره خورده است.
به گزارش دیروزبان، به نوشته رسانههای بریتانیایی، دونالد ترامپ بهشدت از تصمیم دولت بریتانیا برای جلوگیری از استفاده آمریکا از پایگاههای هوایی تحت کنترل لندن در هرگونه اقدام نظامی علیه ایران خشمگین است؛ تصمیمی که میتواند توافق چندمیلیارد پوندی مربوط به واگذاری چاگوس را با خطر جدی مواجه کند.
در مرکز این اختلاف، پایگاه راهبردی دیهگو گارسیا قرار دارد؛ جزیرهای در اقیانوس هند که دهههاست بهعنوان یکی از مهمترین مراکز عملیاتی آمریکا و بریتانیا شناخته میشود. این پایگاه نقشی کلیدی در عملیات نظامی آمریکا در خاورمیانه، از جنگ عراق گرفته تا نظارت بر تحرکات ایران، ایفا کرده است. با این حال، دولت بریتانیا در ماههای اخیر موضعی محتاطانهتر اتخاذ کرده و حاضر نشده است به آمریکا برای استفاده از این پایگاهها در حمله احتمالی به ایران چراغ سبز بدهد.
بیشتر بخوانید:
کابینه اسرائیل در بیخبری؛ تصمیم جنگ با ایران محدود به چند نفر شد
همزمان، لندن در حال پیشبرد توافقی تاریخی برای واگذاری حاکمیت مجمعالجزایر چاگوس به کشور موریس است؛ توافقی که به بریتانیا اجازه میدهد پایگاه دیهگو گارسیا را در قالب اجارهای بلندمدت حفظ کند. اما منابع نزدیک به کاخ سفید میگویند ترامپ این توافق را «تضعیفکننده منافع امنیتی آمریکا» میداند و تهدید کرده در صورت ادامه مخالفت لندن با استفاده نظامی از پایگاهها، حمایت خود را از این معامله پس بگیرد.
آنطور که رسانه دیلی میل ادعا کرده به گفته ناظران، خشم ترامپ صرفا جنبه نمادین ندارد. او معتقد است در شرایطی که تنشها با ایران افزایش یافته و گزینه نظامی بار دیگر روی میز قرار گرفته، محدود شدن دسترسی آمریکا به پایگاههای راهبردی، توان بازدارندگی واشنگتن را کاهش میدهد. از نگاه ترامپ، بریتانیا با اولویت دادن به ملاحظات حقوقی و سیاسی، امنیت متحد اصلی خود را نادیده گرفته است.
در مقابل، مقامهای بریتانیایی تأکید دارند که هرگونه استفاده از پایگاههای مشترک باید با تصمیم مستقل لندن و در چارچوب حقوق بینالملل صورت گیرد. آنها نگراناند که مشارکت مستقیم در حمله به ایران، بریتانیا را بهطور ناخواسته وارد یک درگیری گسترده در خاورمیانه کند.
این اختلاف، شکافی کمسابقه در روابط ویژه دو سوی آتلانتیک ایجاد کرده است. آینده توافق چاگوس، نقش دیهگو گارسیا و حتی هماهنگی امنیتی آمریکا و بریتانیا، اکنون بیش از هر زمان دیگری به تصمیمهای سیاسی در سایه بحران ایران وابسته شده است؛ بحرانی که میتواند معادلات ژئوپلیتیکی فراتر از خاورمیانه را نیز دگرگون کند.