ماجرای پهپاد دریایی آمریکایی در ماموریت نجات خدمه آپاچی چیست؟

به گزارش دیروزبان، دونالد ترامپ اعلام کرده بود که این بالگرد آپاچی توسط ایران در نزدیکی تنگه هرمز هدف قرار گرفته است؛ گذرگاهی دریایی که از زمان آغاز جنگ ایران، تا حد زیادی برای کشتیرانی محدود شده است.

سنتکام هم اعلام کرد دو نظامی آمریکایی «ظرف حدود دو ساعت به‌طور ایمن نجات یافتند و در وضعیت پایدار قرار دارند.»

بررسی BBC Verify نشان داده است که این عملیات چگونه انجام شده و این پهپاد دریایی چه ویژگی‌هایی دارد.

پهپاد دریایی مورد استفاده آمریکا چیست؟

سنتکام تأیید کرده که در این عملیات از یک پهپاد دریایی با نام «Corsair» استفاده شده است؛ محصول یک شرکت تولید فناوری‌های دریایی مستقر در ایالت تگزاس آمریکا.

بر اساس اطلاعات منتشرشده توسط این شرکت، این وسیله ۷.۳ متر طول دارد، قادر است تا ۴۵۰ کیلوگرم بار حمل کند و می‌تواند با سرعت بیش از ۳۵ گره دریایی (حدود ۴۰ مایل در ساعت) حرکت کند.

به گفته برایان کلارک، کارشناس پهپادهای دریایی از اندیشکده هادسون، این شناور «تقریبا هم‌اندازه یک قایق ماهیگیری است و دارای یک سطح صاف برای بارگیری است، بنابراین می‌تواند حدود سه تا چهار نفر را در خود جای دهد.»

 

و افزود این پهپاد مجهز به دوربین ۳۶۰ درجه، سیستم راداری برای ناوبری برد بلند و حسگرهای الکترونیکی رادیویی برای جمع‌آوری اطلاعات و شنود ارتباطات است.

دکتر استیسی پتی‌جان، کارشناس نظامی از اندیشکده مرکز امنیت نوین آمریکا نیز می‌گوید: «این شناور چند سال است که وجود دارد و نیروی دریایی آمریکا حدود ۵۰ فروند از آن را در اختیار دارد.»

او توضیح داد که این پهپادها معمولا برای شناسایی مین‌ها یا مأموریت‌های نظارتی استفاده می‌شوند، اما نیروی دریایی آمریکا هنوز در حال آزمایش کاربردهای مختلف آن‌ها در منطقه است.

این پهپاد بخشی از یگان ویژه «Task Force 59» نیروی دریایی آمریکاست؛ نخستین واحد اختصاصی این نیرو برای سامانه‌های بدون سرنشین که در سال ۲۰۲۱ ایجاد شد و از مارس گذشته در خاورمیانه مستقر شده است.

همچنین این برنامه بخشی از راهبرد پنتاگون برای گسترش استفاده از فناوری‌های بدون سرنشین محسوب می‌شود. نیروی دریایی آمریکا سال گذشته قراردادی به ارزش ۳۹۲ میلیون دلار با شرکت سازنده این پهپاد برای تولید شناورهای خودران امضا کرده است.

عملیات نجات چگونه انجام شد؟

اگرچه این پهپاد قابلیت هدایت خودکار دارد، اما به گفته کارشناسانی که BBC Verify با آن‌ها گفت‌وگو کرده، در این مأموریت احتمالا به‌صورت دستی و از راه دور کنترل شده است.

برایان کلارک می‌گوید: «در این مأموریت احتمالا یک اپراتور انسانی با استفاده از کنترلر (جوی‌استیک) آن را هدایت کرده تا دقیقا به محل خدمه برسد.»

او افزود: «پهپاد به سمت موقعیت مشخص‌شده آن‌ها هدایت شده و سرنشینان نیز به‌سادگی مانند سوار شدن به یک قایق، وارد آن شده‌اند.»

تیم هاوکینز سخنگوی سنتکام اعلام کرده است که استفاده از پهپاد به دلیل «نزدیکی موقعیت و توانایی عملیاتی» آن بوده است.

دکتر پتی‌جان نیز توضیح داد: «این پهپاد به جای اعزام کشتی یا بالگرد استفاده شد، زیرا در چنین مأموریت‌هایی خطر تیراندازی یا تهدید وجود دارد.»

او افزود: «هرچند نجات انسان مأموریت اصلی این وسیله نیست، اما برای مأموریت‌های خطرناک و پیچیده بسیار مناسب است.»

به ادعای هاوکینز، نیروهای آمریکایی حدود ساعت ۳:۳۰ بامداد سه‌شنبه به وقت محلی نجات یافتند و به نقطه دیگری در دریا منتقل شدند. سپس با بالگرد به مکان امن‌تری انتقال داده شدند.

استفاده از پهپادهای دریایی در جهان

پهپادهای دریایی در سال‌های اخیر به‌طور گسترده‌تری در جنگ روسیه و اوکراین مورد استفاده قرار گرفته‌اند. اوکراین از این فناوری برای حمله به کشتی‌های نظامی روسیه بهره برده، اما تاکنون گزارشی از استفاده آن‌ها برای عملیات نجات منتشر نشده است.

به گفته کلارک، بیشتر پهپادهای اوکراینی اندازه‌ای کوچک‌تر، مشابه جت‌اسکی دارند و توان حمل انسان را ندارند.

در همین حال، گروه حوثی‌های یمن نیز از پهپادهای دریایی استفاده کرده‌اند و ایران نیز در درگیری‌های جاری منطقه از این فناوری برای هدف قرار دادن کشتی‌ها در تنگه هرمز بهره گرفته است.

دکتر پتی‌جان می‌گوید: «حوثی‌ها و ایران پیش‌تر از این نوع فناوری استفاده کرده‌اند، اما اوکراین این حوزه را به سطح جدیدی رساند و نشان داد سایر کشورها چه توانایی‌هایی دارند.»

او در پایان تأکید می‌کند که توسعه پهپادهای دریایی آمریکا تا حد زیادی تحت تأثیر تجربه‌های جنگ اوکراین بوده و بر اساس نوآوری‌های آن شکل گرفته است.