فاش شدن هویت مردی که عکس لحظه مرگش جهانی شد
خواهر مردی که در یکی از مشهورترین عکسهای ۱۱ سپتامبر به نمادی از اندوه و استیصال تبدیل شد، از سرنخهای هویت برادرش و باورش به رهایی روح او سخن میگوید.
به گزارش دیروزبان، مردی که در این قاب تاریخی دیده میشود، در میانه آسمان، وارونه و با آرامشی شگفتآور معلق است؛ گویی برای لحظهای قوانین قطعی مرگ را به مبارزه طلبیده است. در چهره و اندام او هیچ اثری از خشم، تقلا یا وحشت مطلق دیده نمیشود. او در دل یکی از هولناکترین فجایع تاریخ، بیدفاع به سوی زمین رانده میشد. پیش روی او انتخابی مرگبار قرار داشت: ماندن در میان دود و شعلههای آتش یا تن دادن به سقوط. او سقوط را برگزید؛ نه برای پایان دادن به زندگی، بلکه شاید برای ربودن چند ثانیه بیشتر حیات، دور از رنج خفگی.
این تصویر دیری نپایید که به نماد بصری فاجعه ۱۱ سپتامبر تبدیل شد. جهانیان او را «مرد سقوطکننده» نامیدند، اما سالها راز هویتش در هالهای از ابهام باقی ماند.
جستوجویی در میان غبار ابهام
پس از فاجعه، تلاشها برای شناسایی قربانیانی که از برجها سقوط کرده بودند آغاز شد. پزشکی قانونی نیویورک تمام مرگها را در زمره قتل عمد ثبت کرد و فهرست مجزایی از سقوطکنندگان وجود نداشت. برآوردها حاکی از آن است که میان ۵۰ تا بیش از ۲۰۰ نفر در بازهای حدودا ۹۰ دقیقهای از طبقات بالا سقوط کردند.
بیشتر بخوانید:
ردپای دلار در تاریکخانه ترور | القاعده چگونه هزینه حملات ۱۱ سپتامبر را تامین کرد؟
هدیه جنجالی ترامپ به پوتین فاش شد | عکس
پُست جنجالی پیت هگست درباره اندام یک زن سرباز | عکس
آیا تهران واقعا میخواهد پسران ترامپ و نتانیاهو را ترور کند؟
در آن دوران از شبکههای اجتماعی خبری نبود و حتی شبکههای بزرگی چون سیانان در مقاطعی از پوشش مستقیم این صحنهها خودداری کردند. ریشه این عکس به ریچارد درو، عکاس آسوشیتدپرس، بازمیگردد که خود را به محل حادثه رساند. در ساعت ۹:۴۱ صبح ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، شاتر دوربین او فریم مشهوری را ثبت کرد که روز بعد روی جلد روزنامههای معتبر جهان رفت. اما این انتشار، موجی از اعتراضها را به همراه داشت؛ بسیاری آن را تجسسی دردناک در آخرین لحظات زندگی یک انسان تلقی کردند و عکس برای سالها از صفحات رسانهها کنار رفت.
گرهگشایی؛ از آشپز رستوران تا مهندس صدا
چند روز بعد، روزنامهنگاری کانادایی با بزرگنمایی تصویر و تطبیق آن با پوسترهای مفقودشدگان، به دنبال سرنخ گشت. قد بلند، کفشهای ساقبلند مشکی و کتی که به لباس کارکنان رستوران «ویندوز آن د ورلد» (واقع در طبقات انتهایی برج شمالی) شباهت داشت، توجهها را جلب کرد. نخستین نام مطرحشده، «نوربرتو هرناندز»، شیرینیپز ۴۲ ساله رستوران بود. با این حال، بررسیهای دقیقتر روی فریمهای دیگر عکاس که تیشرت نارنجیرنگی را زیر پیراهن مرد نشان میداد، این فرض را کمرنگ کرد.
گزینه محتملتر، «جاناتان برایلی»، مهندس صدای ۴۳ ساله همان رستوران بود. او ۱۹۶ سانتیمتر قد داشت، کفشهای مشکی میپوشید و غالبا تیشرت نارنجی به تن میکرد؛ هرچند هویت قطعی او هیچگاه به صورت رسمی اثبات نشد.
روایتی از ایمان، خاطره و فقدان
اکنون پس از گذشت ۲۵ سال، گوئن برایلی استرند، خواهر ۷۲ ساله جاناتان، همچنان یاد برادرش را زنده نگه میدارد. او برادرش را فردی مبتلا به آسم توصیف میکند که دود غلیظ به سرعت او را از پای درمیآورد؛ مردی عمیقا مؤمن که ماهها پیش از فاجعه به مقام شماسی کلیسا رسیده بود. آخرین دیدار آنها، یک سفر خانوادگی در فلوریدا تنها یک هفته پیش از حادثه بود؛ خاطرهای که گوئن آن را «هدیهای الهی» در کنار اقیانوس میداند.
گوئن میگوید خانوادهاش از پیوند خوردن نام جاناتان با این عکس رنج زیادی متحمل شدند، اما او شخصا هرگز در بند اثبات قطعی این موضوع نبود. او میگوید: «واقعیت این است که عکس بسیار شبیه او بود.»
برای او، فراتر از هویت زمینی، سرنخ رهایی روح اهمیت دارد. گوئن با تکیه بر ایمان دینی خود میباور که خداوند رحمان، در آن لحظه بحرانی، دستگیر آن انسانهای درمانده بوده است: «من معتقدم تمام آن افرادی که سقوط کردند، گرفتار شدند؛ اما روحشان گرفته شد و به آرامش رسید.»
شاید «مرد سقوطکننده» برای تاریخ ناشناخته بماند، اما برای بازماندگان، او همچنان تندیس ماندگار لحظهای است که انسان میان مرگ و زندگی، تنها چند نفس برای انتخاب داشت.